Δύο εξαιρετικά τροπάρια, τού αγίου Νικολάου και τής Θεοτόκου, με παρόμοια ποιητική δομή και λεκτική διατύπωση, που ψάλλονται διαδοχικώς κατά την εορτή τού αναφερόμενου αγίου (+ 6 Δεκεμβρίου).

    

    Η Αγία Ορθόδοξη Εκκλησία διδάσκει και κοινοποιεί στα ευλογημένα της μέλη τις ουράνιες αλήθειες τής πίστεώς της κυρίως με το προφορικό και γραπτό κήρυγμα των Ποιμένων και θεολόγων της, με την εμπνευσμένη υμνολογία και με την ιερή εικονογραφία της. Η αναφερόμενη υμνολογία περιλαμβάνει πολύ μεγάλο αριθμό υψηλόπνοων τροπαρίων, που δικαίως προκαλούν το θαυμασμό όσων τ’ ακούν ψαλλόμενα και όσων τα εξετάζουν και τα μελετούν. Δύο τέτοια πολύ αξιόλογα τροπάρια, που αναφέρονται αντιστοίχως στον άγιο Νικόλαο και στην Παναγία μας, και που ψάλλονται το ένα μετά το άλλο κατά την εορτή τού Αγίου Νικολάου (+ 6 Δεκεμβρίου) παρουσιάζονται ακολούθως. Η παρουσίασή τους γίνεται με ομοιόχρωμη τη γραφή των αντίστοιχών τους παρόμοιων δομικών και λεκτικών στοιχείων, προς επισήμανση, υπογράμμιση και τονισμό αυτών. 

Α) Δοξαστικὸν Αγίου Νικολάου.

Ήχος πλ. α'.

     Σαλπίσωμεν εν σάλπιγγι ασμάτων, σκιρτήσωμεν εόρτια, και χορεύσωμεν αγαλλόμενοι, τη ετησίῳ πανηγύρει τού θεοφόρου Πατρός· Βασιλείς και Άρχοντες συντρεχέτωσαν, και τον δι' ονείρου φρικτής επιστασίας, Βασιλέα πείθοντα, αναιτίους κρατουμένους τρεις, απολύσαι στρατηλάτας, ανυμνείτωσαν. Ποιμένες και Διδάσκαλοι, τον του καλού Ποιμένος, ομόζηλον Ποιμένα, συνελθόντες ευφημήσωμεν. οι εν νόσοις τον ιατρόν, οι εν κινδύνοις τον ῥύστην, οι αμαρτωλοὶ τον προστάτην, οι πένητες τον θησαυρόν, οι εν θλίψεσι την παραμυθίαν· τον συνοδίτην οι οδοιπόροι, οι εν θαλάσσῃ τον κυβερνήτην, οι πάντες τον πανταχού θερμώς προφθάνοντα, μέγιστον Ιεράρχην, εγκωμιάζοντες ούτως είπωμεν· Πανάγιε Νικόλαε, πρόφθασον, εξελού ημάς της ενεστώσης ανάγκης, και σώσον την ποίμνην σου τας ικεσίαις σου.

Β) Θεοτοκίον

Ήχος πλ. α'.

 Σαλπίσωμεν εν σάλπιγγι ασμάτων· προκύψασα γαρ άνωθεν, η παντάνασσα Μητροπάρθενος, ταις ευλογίαις καταστέφει τους ανυμνούντας αυτήν, Βασιλείς και ‘Αρχοντες συντρεχέτωσαν, και την Βασιλίδα κροτείτωσαν εν ύμνοις, Βασιλέα τέξασαν, τους θανάτῳ κρατουμένους πριν, απολύσαι φιλανθρώπως ευδοκήσαντα· Ποιμένες και Διδάσκαλοι, την του καλού Ποιμένος, υπέραγνον Μητέρα, συνελθόντες ευφημήσωμεν, την Λυχνίαν την χρυσαυγή, την φωτοφόρον Νεφέλην, την των ουρανών πλατυτέραν, την έμψυχόν τε Κιβωτόν, τον πυρίμορφον του Δεσπότου θρόνον, την μανναδόχον χρυσέαν Στάμνον, την κεκλεισμένην τού Λόγου πύλην, την πάντων Χριστιανών το καταφύγιον, άσμασι θεηγόροις, εγκωμιάζοντες ούτως είπωμεν· Παλάτιον του Λόγου, αξίωσον τους ταπεινούς ημάς, της ουρανών Βασιλείας· ουδὲν γαρ αδύνατον τη μεσιτείᾳ σου.